Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn sinh ngày 2/8/1726, mất ngày 11/6/1784, tại làng Diên Hà, huyện Diên Hà, trấn Sơn Nam (nay là xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên). Ông là vị quan lớn thời Hậu Lê, là nhà văn hóa, nhà thơ, được mệnh danh là nhà bác học lớn của Việt Nam thời trung đại.
Nhân kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726 - 2026), Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản bộ sách Vân Đài loại ngữ do Nhà bác học Lê Quý Đôn biên soạn. Bộ sách gồm ba tập, trên cơ sở kế thừa bản dịch do Trần Văn Giáp biên dịch và khảo thích, Trần Văn Khang làm sách dẫn, Cao Xuân Huy hiệu đính và giới thiệu năm 1961, được Nhà xuất bản Văn hóa xuất bản năm 1962, Nhà xuất bản Văn hóa - Thông tin tái bản năm 2006. Bộ sách cũng được in nguyên bản chữ Hán để độc giả có điều kiện đối chiếu, tìm hiểu rõ hơn nội dung.
Tập I gồm ba thiên đầu của bộ sách Vân Đài loại ngữ là Lý khí, Hình tượng và Khu vũ. Lý khí (vũ trụ luận) gồm 54 điều, giải thích nguồn gốc vạn vật dựa trên hai phạm trù triết học cốt lõi là lý và khí. Trong đó khẳng định bản thể của vũ trụ là khí, là vật chất; lý là quy luật tính của khí và ý thức, tâm lý của con người là do khí quyết định. Hình tượng (vũ trụ học) gồm 38 điều, bàn luận về thiên văn học như: trời xoay về bên tả, mặt trời, mặt trăng và các vì sao chuyển về bên hữu, thuyết đất tròn, trung tâm của đất và độ số vĩ, thanh đạo, xích đạo...; giải thích về các hiện tượng tự nhiên như: bóng mặt trời và thước đo bóng mặt trời, thủy triều...; trình bày về pháp làm lịch, dụng cụ và phương pháp đo thời gian, lục thập hoa giáp, lục thập Giáp Tý nạp âm và bàn về vạn vật học như: nước, ngũ hành tương sinh tương khắc, động vật thuộc về thập nhị chi... Khu vũ (địa lý) gồm 93 điều, giải thích các từ ngữ địa lý học; bàn luận về các phương pháp làm bản đồ, về các kinh đô của Trung Quốc, về địa lý lịch sử của Việt Nam, về 4 đại châu trên thế giới và mối quan hệ giữa thiên văn với chính trị, chính trị và địa lý...
